Bipolar Duygulanım Bozukluğu (İki Uçlu Bozukluk)

Yaklaşık her 100 erişkinden birini, hayatının bir döneminde etkilemektedir. Bu bozukluk, ergenlikten önce çok nadir ortaya çıkar, ancak genç erişkinlik ve erişkinlik yıllarında daha sık görülür. 

Bipolar Afektif bozukluğu (BAB) olarak da bilinir bu hastalık. BAB olan kişiler aşırı yüksek ve alçak ruh hali durumunda yaşarlar. Yüksek (manik) bir halde, insanlar aşırı heyecanlı veya pervasız bir şekilde davranabilirler. Düşünceleri, konuşmaları ve hareketleri hızlanabilir. Görevlere odaklanmakta zorlanabilir veya sinirli hissedebilirler. Özgüvenleri aşırı artış gösterebilir. Hezeyan ve sanrılar görülebilir. Amaca yönelik etkinlik ve çalışmalar abartı düzeyde artış gösterebilir.

Düşük veya depresif durumun semptomları, depresyon yaşayanlar ile benzerdir. Bunlar, depresif ruh hali, mutsuzluk, umutsuzluk (depresif mood), hayattan zevk alamama ve hiçbir şeye heves etmeme (anhedoni), dikkat konsantrasyon bozukluğu, arkadaşlardan ve aileden geri çekilme ve daha önce yapılan eğlenceli aktivitelere ilgilerini kaybetmeleri içerir.

Hecmeler

Manik Durum 

Artan enerji, sinirlilik , aşırı aktivite, artan harcamalar, artan amaca yönelik davranışlar (aşırı cinsel etkinlik, aşırı para harcama vb.), yarışma hissi, hızlı konuşma, azalmış uyku, halüsinasyonlar ve / veya sanrılar

Depresif Durum

Hayattan zevk alamama (anhedoni) , sinirlilik, iştah kaybı, motivasyon eksikliği, kendine güvensizlik, uyku bozukluğu, intihar düşünceleri, küçük görevleri yönetmek veya basit kararlar vermek zorluğu

Nedenleri tam olarak anlaşılamamış olmakla birlikte, bipolar bozukluğun kalıtımsal olarak geçme eğilimi vardır ve hastalık ya da stresli durumlar bir atağı başlatabilmektedir. Bipolar bozukluğu olan kişilerin yaşamları süresince intihar etme riski yüzde 10–15 arasındadır. Kalıtım bir risk faktörüdür. Aynı hastalığa yakalanan birinci derece akrabaların olması, hastalığa yakalanma riskini %10 artırır. Stres başta olmak üzere çevresel faktörler de büyük önem taşımaktadır.

Bipolar duygulanım bozukluğunda, laboratuar tetkikleri veya radyolojik tetkiklerle tanı konması mümkün değildir. Tanı bir psikiyatri uzmanı tarafından konmalıdır. Tanıda esas olarak, hastalığın belirtileri, atakların şiddeti, tipi, sıklığı ve süresi, hastanın öyküsü ve aile öyküsü önem taşır. Bipolar bozukluktaki büyük çeşitlilik, çoğu zaman bu hastalığın fark edilmesini ve tanı konulmasını zorlaştırmaktadır.

BAB alt sınıfları mevcuttur. Bipolar 1 bozukluğu olarak geçen fenomende mutlaka en azından bir manik hecme (epizod) mevcuttur. Bipolar 2 bozuklukta ise en azından bir hipomanik hecme mevcuttur. Manik hecme en az 1 hafta,  hipomanik hecme ise en az 4 gün süreyle mevcuttur.

TEDAVİ

BAB tedavi etmek için tıbbi ve psikolojik tedavilerin bir kombinasyonu kullanılır. Tedavi yöntemleri kişiden kişiye değişebilir olsa veya herkes farklı olsa da, kanıtlar çoğu durumda ilacın tedavi (psikofarmakoloji) için önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Türk Psikiyatri Derneği (TPD) tedavi algoritmaları oldukça güncel ve güveniliri bir tedavi sistematiği sunmaktadır.

İlaç tedavisi ve psikoterapinin bir arada götürülmesi çoğu durumda çözüm sağlamaktadır. Kullanılan psikotrop (psikiyatrik) ilaçla arasında en başta duygu durum düzenleyiciler ve antipsikotik ilaçlar yer almaktadır. Duygudurum düzenleyici psikotrop ilaçlar başlıca lityum, valproik asit ve lamitrojin

dir. Psikoterapi yöntemleri arasında bilişsel davranışçı terapi (BDT) sık kullanulmaktadır.